Vì sao stress khiến mỡ bụng tăng dù không ăn nhiều?

Khi stress kéo dài, hệ thần kinh và nội tiết sẽ xuất hiện một loạt phản ứng. Hoóc môn căng thẳng tăng, đặc biệt là cortisol, làm rối nhịp ngủ-thức, thay đổi đường huyết và độ nhạy insulin. Đồng thời, những thay đổi này cũng tác động lên mô mỡ theo hướng dễ tích mỡ vùng bụng, nhất là mỡ nội tạng, theo chuyên trang sức khỏe Healthline (Mỹ).

Do đó, mỡ bụng vẫn sẽ dày lên ngay cả khi người bị stress không ăn nhiều hơn. Chỉ cần cơ thể họ đốt calo ít đi hoặc thay đổi trong cách phân bổ năng lượng, chẳng hạn ưu tiên tích trữ calo, là đủ để tích mỡ.

Khi bị stress kéo dài, cơ thể sẽ ưu tiên tích mỡ ở bụng nhiều hơn những vị trí khác là vì những nguyên nhân sau:

Mỡ bụng nhạy hơn với cortisol

Tế bào mỡ vùng bụng, đặc biệt là mỡ nội tạng, có đặc điểm sinh học khiến chúng nhạy với tín hiệu hoóc môn căng thẳng. Hay nói cách khác, cùng chịu tác động của hoóc môn nhưng vùng bụng lại trở thành nơi tích trữ mỡ thừa mạnh hơn.

Một manh mối quan trọng là enzyme 11β-HSD1. Cụ thể, hoóc môn căng thẳng không phải lúc nào cũng đủ mạnh để tác động rõ rệt đến cơ thể, đôi khi chúng tồn tại ở dạng ít hoạt động. Tuy nhiên, enzyme 11β-HSD1 nằm sẵn trong mô mỡ có khả năng tiếp nhận cortisol ở dạng ít hoạt động và chuyển chúng thành dạng hoạt động mạnh ngay tại trong mô mỡ. Hệ quả là máu có thể không có nhiều cortisol nhưng riêng vùng mô mỡ bụng vẫn có cortisol cao và làm tăng tích mỡ.

Giảm tiêu hao calo

Tăng mỡ không chỉ do ăn vào nhiều mà còn do tiêu hao calo ít đi. Stress kéo dài có thể làm điều này theo những cách mà đôi khi rất khó nhận ra. Trước tiên, stress sẽ làm giảm vận động tự nhiên. Chúng ta vẫn đi làm, vẫn sinh hoạt nhưng ít đứng lên, ít đi lại, ít làm việc nhà. Những thứ này cộng lại có thể tương đương vài trăm calo mỗi ngày.

Ngoài ra, cảm giác mệt mỏi sau giờ làm khiến người bị stress cảm thấy cạn kiệt năng lượng, không còn muốn đi bộ, đến phòng gym hay bất kỳ hoạt động nào.

Rối loạn giấc ngủ

Rất nhiều người bị stress sẽ ngủ ít hoặc ngủ chập chờn. Giấc ngủ không chỉ để nghỉ ngơi mà còn tham gia điều hòa đường huyết, hoóc môn. Do đó, thiếu ngủ sẽ làm tăng tình trạng kháng insulin, thèm các món nhiều đường bột, từ đó tăng tích trữ mỡ thừa, theo Healthline.